Alles voor een glutenvrij leven.
Menu

Coeliakie en erfelijkheid

Is coeliakie erfelijk? Ja en nee. De aanleg voor coeliakie is erfelijk, de ziekte zelf niet. Bij de genetische aanleg spelen de genen HLA-DQ2 en HLA-DQ8 een rol. HLA staat voor humaan leukocytenantigeen en deze genen spelen een belangrijke rol in het lichaam bij het regelen van de afweer.

erfelijkheid_coeliakie.jpg

Het zit in de genen

Alle, of nagenoeg alle, coeliakiepatiënten zijn drager van een van beide typen. Bijna 95 procent van de coeliakiepatiënten is positief voor HLA-DQ2, en vrijwel alle overige patiënten voor HLA-DQ8. 

Als je géén drager bent van een van deze genen, dan is de kans dat je coeliakie hebt of kunt ontwikkelen nagenoeg nul. Toch heeft het bij de diagnose geen zin om te testen op deze HLA-typeringen. Want ruim 40% van de Nederlanders is drager van een van beide genen. Het advies is daarom om de HLA-DQ-typering uitsluitend te gebruiken om coeliakie uit te sluiten, niet om de ziekte vast te stellen.

Er zijn nog tientallen andere genen die allemaal een kleine rol spelen bij de kans op coeliakie. De overerving van de ziekte verloopt dus erg ingewikkeld en het is dan ook niet goed te voorspellen of een familielid coeliakie krijgt. 

Verhoogde kans

Wel is bekend dat je als familielid van iemand met coeliakie een grotere kans loopt op deze auto-immuunziekte. Die kans is:

  • ongeveer 10% als het gaat om directe familieleden (ouders, broers en zussen, kinderen);
  • 11% in het geval van tweedegraads familieleden (tantes, ooms, neef, nicht, opa of oma);
  • ongeveer 19% als in het gezin meer dan één persoon coeliakie heeft.

Vanwege deze verhoogde kans adviseren we om ook bij eerstegraadsfamilieleden van iemand met nieuw vastgestelde coeliakie bloedonderzoek te laten doen naar coeliakie. Hier kan je beginnen met het vaststellen van de HLA-DQ typering. Bij afwezigheid van HLA-DQ2 en -DQ8 kan verder testen achterwege blijven.

Screeningtest

Heb jij familieleden die nog niet weten dat ze coeliakie hebben? Nodig ze uit de screeningstest te doen. Deze maakt duidelijk of nader onderzoek zinvol is en geeft waardevolle informatie voor een bezoek aan de huisarts.

Uitgelicht

Vormen van coeliakie

Glutenallergie, -intolerantie, -sensitiviteit of coeliakie?

Lees meer over 'Glutenallergie, -intolerantie, -sensitiviteit of coeliakie?'
Symptomen en klachten

Symptomen en klachten bij coeliakie

Lees meer over 'Symptomen en klachten bij coeliakie'
Erfelijkheid

Is coeliakie erfelijk?

Lees meer over 'Is coeliakie erfelijk?'
Diagnose

Waarom is een diagnose zo belangrijk?

Lees meer over 'Waarom is een diagnose zo belangrijk?'

Uitgelicht

Gezond glutenvrij

Wat kan ik wel en wat kan ik niet eten?

Lees meer over 'Wat kan ik wel en wat kan ik niet eten?'
Veilig glutenvrij

Producten met het Crossed Grain keurmerk

Lees meer over 'Producten met het Crossed Grain keurmerk'
Productgroepen

Granen en alternatieven

Lees meer over 'Granen en alternatieven'
Gluten in non-food

Gluten in knutselmaterialen

Lees meer over 'Gluten in knutselmaterialen'

Uitgelicht

Recept van de maand

Vegetarische pastasalade

Lees meer over 'Vegetarische pastasalade'
Veelgestelde vraag

Welke broodbakmachine kan ik het beste kopen?

Lees meer over 'Welke broodbakmachine kan ik het beste kopen?'
Bakworkshop

Wil je ook glutenvrij leren bakken?

Lees meer over 'Wil je ook glutenvrij leren bakken?'
Keukeninrichting

Hoe houd je je keuken glutenvrij?

Lees meer over 'Hoe houd je je keuken glutenvrij?'

Uitgelicht

Op kamp

Goed voorbereid op kamp

Lees meer over 'Goed voorbereid op kamp'
Op de middelbare school

Glutenvrij eten als je naar de middelbare school gaat

Lees meer over 'Glutenvrij eten als je naar de middelbare school gaat'
Glutenvrij als student

Leven met kleine beurs

Lees meer over 'Leven met kleine beurs'
Veelgestelde vraag

Kan ik uit hetzelfde glas drinken van iemand die gluten heeft gegeten?

Lees meer over 'Kan ik uit hetzelfde glas drinken van iemand die gluten heeft gegeten?'