Alles voor een glutenvrij leven.
Menu

« Terug

Refractaire coeliakie: mogelijk stoornis in celontwikkeling

Coeliakie.jpg18 juni 2014

Patiënten met refractaire coeliakie (RC), de (zeldzame) vorm van coeliakie die zeer moeilijk te behandelen is en waarbij het glutenvrij dieet geen soelaas biedt.

Patiënten met refractaire coeliakie (RC), de (zeldzame) vorm van coeliakie die zeer moeilijk te behandelen is en waarbij het glutenvrij dieet geen soelaas biedt, hebben in de dunne darm een verhoogde hoeveelheid aberrante cellen, dat wil zeggen cellen die afwijken van normale immuuncellen in de darmwand.

Toch maken deze afwijkende cellen deel uit van een natuurlijke darmpopulatie. Ze worden ook vaak gevonden bij kinderen zonder coeliakie en juist weer minder bij niet-refractaire coeliakiepatiënten. Maar bij RC-patiënten kunnen deze aberrante cellen zich vermeerderen en uiteindelijk tot een lymfoom (lymfklierkanker) leiden. De cellen hebben zowel kenmerken van T-cellen (normale immuuncellen) als van zogeheten NK-cellen (natural killer cells), die een niet-specifieke rol spelen in het verdedigingsmechanisme van het immuunsysteem.

Dat is een van de vaststellingen van de onderzoekster Frederike Schmitz (Goettingen, 1982) in haar proefschrift waarop ze op 19 juni promoveerde aan de Universiteit Leiden. Schmitz onderzocht de cellen in de darmwand van RC-patiënten, niet-refractaire coeliakiepatiënten en een controlegroep zonder coeliakie.

Uitgaande van de hypothese dat aberrante cellen ‘onrijpe’ cellen zijn die zich nog verder moeten ontwikkelen, volgde Schmitz die ontwikkeling bij elk van de drie groepen. Bij de controlegroep blijken deze cellen zich voornamelijk te ontwikkelen tot NK-cellen, bij coeliakiepatiënten tot T-cellen, maar bij RC-patiënten ontwikkelen deze cellen zich niet verder. Deze stoornis in de normale celontwikkeling zou wellicht een rol kunnen spelen bij het ontstaan van refractaire coeliakie. Vervolgonderzoek zal daarover uitsluitsel kunnen geven.

Dat geldt voor alle vier subtypes van niet-T-cellen die de onderzoekster in de darmwand aantrof (de innate lymfocyten, letterlijk: een aangeboren soort witte bloedcellen*. ‘Indien we meer over de cellen in de darmwand te weten komen –zowel T-cellen als innate lymfocyten – zoals wat hun herkomst is, tot welke cellen ze zich kunnen ontwikkelen en door welke factoren dit wordt beïnvloed, kan dat ertoe bijdragen dat we darmziekten beter kunnen behandelen,’ stelt Schmitz. ‘Vervolgonderzoek zou er ook toe kunnen leiden dat we refractaire coeliakie vroeg kunnen opsporen zodat we eerder kunnen ingrijpen.’

Proefschrift Frederike Schmitz: Intraepithelial Lymphocytes in Refractory Celiac Disease: Lost in Transition.
Haar promotor was de Leidse hoogleraar immunologie Frits Koning.
De NCV verleende financiële steun bij de publicatie van het proefschrift.


*Lymfocyten zijn één van de vijf verschillende soorten witte bloedcellen of leukocyten. Witte bloedcellen vormen een belangrijk onderdeel van het immuunsysteem.

« Terug

Uitgelicht

Vormen van coeliakie

Glutenallergie, -intolerantie, -sensitiviteit of coeliakie?

Lees meer over 'Glutenallergie, -intolerantie, -sensitiviteit of coeliakie?'
Symptomen en klachten

Symptomen en klachten bij coeliakie

Lees meer over 'Symptomen en klachten bij coeliakie'
Erfelijkheid

Is coeliakie erfelijk?

Lees meer over 'Is coeliakie erfelijk?'
Diagnose

Waarom is een diagnose zo belangrijk?

Lees meer over 'Waarom is een diagnose zo belangrijk?'

Uitgelicht

Gezond glutenvrij

Wat kan ik wel en wat kan ik niet eten?

Lees meer over 'Wat kan ik wel en wat kan ik niet eten?'
Veilig glutenvrij

Producten met het Crossed Grain keurmerk

Lees meer over 'Producten met het Crossed Grain keurmerk'
Productgroepen

Granen en alternatieven

Lees meer over 'Granen en alternatieven'
Gluten in non-food

Gluten in knutselmaterialen

Lees meer over 'Gluten in knutselmaterialen'

Uitgelicht

Recept van de maand

Vegetarische pastasalade

Lees meer over 'Vegetarische pastasalade'
Veelgestelde vraag

Welke broodbakmachine kan ik het beste kopen?

Lees meer over 'Welke broodbakmachine kan ik het beste kopen?'
Bakworkshop

Wil je ook glutenvrij leren bakken?

Lees meer over 'Wil je ook glutenvrij leren bakken?'
Keukeninrichting

Hoe houd je je keuken glutenvrij?

Lees meer over 'Hoe houd je je keuken glutenvrij?'

Uitgelicht

Op kamp

Goed voorbereid op kamp

Lees meer over 'Goed voorbereid op kamp'
Op de middelbare school

Glutenvrij eten als je naar de middelbare school gaat

Lees meer over 'Glutenvrij eten als je naar de middelbare school gaat'
Glutenvrij als student

Leven met kleine beurs

Lees meer over 'Leven met kleine beurs'
Veelgestelde vraag

Kan ik uit hetzelfde glas drinken van iemand die gluten heeft gegeten?

Lees meer over 'Kan ik uit hetzelfde glas drinken van iemand die gluten heeft gegeten?'