Washingtonzaal

13.30 - 14.15 uur: 'Minidarmpjes op een chip'

Spreker: Joram Mooiweer werkt als onderzoeker op de afdeling genetica aan het Universitair Medisch Centrum Groningen. In 2025 was hij de winnaar van de NCV stimuleringsprijs.

Inhoud lezing: Gluten veroorzaakt een heftige ontstekingsreactie in de dunne darm. Hoewel we al veel weten, zijn er nog steeds belangrijke vragen over hoe coeliakie precies ontstaat.

In deze lezing laat ik zien hoe we met nieuwe, innovatieve technieken het menselijk darmweefsel in het laboratorium kunnen nabootsen. We gebruiken hiervoor onder andere mini-darmen (organoïden) en een zogenoemde "darm-op-een-chip": een klein apparaatje waarin menselijke darmcellen groeien en zich gedragen zoals in het lichaam.

Met deze technieken kunnen we niet alleen de structuur en functie van de darm beter bestuderen, maar ook hoe een ontsteking ontstaat en schade wordt veroorzaakt aan de darmwand. Dit levert nieuwe inzichten op die ons helpen om coeliakie beter te begrijpen en kunnen helpen om een behandeling van coeliakie mogelijk te maken naast het glutenvrije dieet.

14.30 - 15.15 uur: Groepssessie 'Leven met coeliakie'

Spreker: Bianca Hermans is werkzaam als diëtist en mental coach. Zij is als diëtist aangesloten bij het diëtistennetwerk van de NCV.

Inhoud sessie: Leven met coeliakie brengt de nodige uitdagingen met zich mee. Tijdens deze groepssessie gaan we met elkaar in gesprek, delen we frustraties én inspireren we elkaar met (praktische) tips & tricks. 

Zo helpen we elkaar verder op weg, richting een vrijer en waardevol leven met coeliakie. 

15.30 - 16.15 uur: 'Coeliakie en huidproblemen'

Spreker: Thomas Rustemeyer is als professor dermatologie en allergologie verbonden aan het Amsterdam UMC.

Inhoud lezing: Bij coeliakie komen ook vaak verschillende huidaandoeningen voor. De bekendste ervan is Dermatitis Herpetiformis. Deze ziekte kan ook vóór het optreden van darmklachten het eerste teken van coeliakie zijn. Vroeger herkenning kan dus optreden van darmklachten voorkomen.

Maar er zijn nog veel huidziekten die vaker voorkomen bij coeliakie, heel waarschijnlijk kennen wij deze nog niet allemaal en zal pas verder onderzoek hier een beter beeld geven. Juist daarom is het belangrijk dat mensen met glutenintolerantie hun huidproblemen aangeven zodat deze opgemerkt en behandeld kunnen worden.

16.30 - 17.15 uur: 'Enzympillen, zin en onzin'

Spreker: Frits Koning is als hoogleraar immunologie verbonden aan het Leids Universitair Medisch Centrum

Inhoud lezing: Gluten is een complex mengel van eiwitten in granen die allemaal moeilijk afbreekbaar zijn in het maagdarmstelsel. Daardoor is gluten nog lang niet volledig afgebroken als het de dunne darm bereikt waar het bij coeliakiepatiënten een reactie van het afweersysteem in gang zet. Al meer dan 25 jaar geleden werd aangetoond dat er enzymen zijn die gluten wél volledig afbreken. De gedachte was toen dat als je zulke enzymen inneemt als je gluten eet, je daarmee de schadelijke effecten van gluten zou wegnemen. Maar de praktijk bleek weerbarstiger. Deze "Enzympil" is zeker nog geen standaardtherapie. Maar is het dan kansloos of toch nog ergens goed voor? Dat zal ik bespreken. Maar er zijn ook nog andere recente ontwikkelingen die op termijn mogelijk uitzicht bieden voor coeliakiepatiënten die ik ook bespreek.